San Marco Çan Kulesi'nin tarihi

Sudan doğan bir deniz feneri (9.–10. yüzyıl)

Çan Kulesi'nin tarihi pratik bir sorunla başlar: düz ve sisli bir lagundan nasıl yön bulunur? Yaklaşık MS 888'de, Doge Pietro Tribuno döneminde Venedik, Roma yapılarının temelleri üzerine — rivayet odur ki — bir gözetleme kulesi inşaatına başladı. Denizden gelenlere yol gösterecek ve şehrin nöbetçi kulesi görevini üstlenecekti.

Büyük ortaçağ inşaatlarında alışılageldiği gibi, çalışmalar yüzyıllar boyunca sürdü. Temel yapı 10. yüzyılın ilk on yıllarında tamamlandı; kule ise yavaş yavaş, inşaat alanından inşaat alanına, dogeden dogeye şekillendi.

Gözetleme kulesinden çan kulesine (12. yüzyıl)

12. yüzyılın ortasında kule, Doge Domenico Morosini döneminde yaklaşık 60 metreye yükseltildi. Hemen ardından, 1156 ile 1172 arasında, Piazzetta San Marco'nun ünlü sütunlarıyla bağlantılandırılan mühendis Niccolò Barattieri'nin ustalığına atfedilen çan odası ve üst bölüm inşa edildi.

O andan itibaren kule artık yalnızca bir deniz feneri değildi: Bazilika'nın çan kulesi ve fiilen Cumhuriyet'in sesli takvimi haline geldi. Onun çanları senatörlerden zanaatkârlara herkesin günlük yaşamını düzenledi.

Rönesans görünümü ve melek (16. yüzyıl)

16. yüzyılın başlarında Çan Kulesi, bugün tanıdığımız görünümünü aldı. Yıldırımlar ve depremlerin verdiği hasarların ardından tepe bölümü beyaz taştan çan odası, bezeli kutu bölümü ve piramit biçimli çatıyla yenilendi. 1513'te zirvesine Başmelek Cebrail'in altın kaplı ve rüzgârla dönen heykeli yerleştirildi.

1538 ile 1546 yılları arasında Jacopo Sansovino, kulenin dibinde soylulara toplanma yeri işlevi gören küçük bir Rönesans şaheseri olan zarif mermer Loggetta'yı inşa etti. 1776'da kule, İtalya'nın ilk paratönerlerinden biriyle donatıldı; daha önce kuleyi defalarca vuran yıldırımlara karşı koruma altına alındı.

14 Temmuz 1902: çöküş

14 Temmuz 1902 sabahı, günlerce endişe verici çatlaklar görüldükten sonra Çan Kulesi kendi üzerine çöktü. Çöküş neredeyse «kibar» geçti: kule Bazilika'ya zarar vermeksizin bir tuğla yığınına dönüştü ve Bazilika yalnızca hafif hasar aldı. Her şeyden önemlisi, insanlar arasında kayıp yaşanmadı. Kroniklere göre tek kurban bekçinin kedisiydi.

En büyük çan olan Marangona da moloz arasından sağlam çıkarıldı. Sansovino'nun çöküşte ezilen Loggettas'ı ise parça parça özenle bir araya getirildi.

«Olduğu yerde, olduğu gibi»: yeniden inşa

Çöküşün aynı akşamı belediye meclisi, Çan Kulesi'ni «olduğu yerde, olduğu gibi» yeniden inşa etmeye karar verdi: aynı yerde ve aynı görünümde. Bu bir sembole duyulan sevginin ilanıydı; aynı zamanda cesur bir teknik tercih.

Yeni kule modern ölçütlerle inşa edildi — güçlendirilmiş temeller, hafifletilmiş iç yapı — ancak Rönesans biçimine sadık kalındı. Çalışmalar on yıl sürdü. Çan Kulesi yeniden doğdu ve orijinal temellerin atılışının tam bin yılı sonra, Aziz Markos günü olan 25 Nisan 1912'de açıldı.

Özet kronoloji

Bugün Çan Kulesi

1912'den bu yana kule yeniden Meydan'a hükmediyor; görünüşü aynı, temelleri daha sağlam. 1932'de kurulan asansör onu herkese erişilebilir kıldı ve bir çan kulesini kitlesel bir seyir noktasına dönüştürdü. Bugün Venedik'in en çok ziyaret edilen yerleri arasında; pek çok ziyaretçi için şehrin coğrafyasını anlamaya giden ilk durak.

Tarihini bilmek çıkışı farklı kılıyor: zirveye ulaşıp Marangona'yı gördüğünüzde o çanın Cumhuriyet için çaldığını, bir çöküşten sağ çıktığını ve yerine döndüğünü biliyorsunuz. Rakamlar ve yapı için yükseklik ve veriler sayfasına; ziyareti planlamak için saatler ve fiyatlar sayfasına bakın.